تبليغاتX
دونده

مسعود جعفري جوزاني ،پشت دوربين سريالدر چشم باد یکی از پروژه های عظیم تلویزیون در سالهای اخیر است.این سریال به کارگردانی مسعود جعفری جوزانی وبا موضوع تاریخ سیاسی اجتماعی ایران ساخته می شود.فیلمبرداری در چشم باد از ۴ سال پیش آغاز شده و نوروز امسال به پایان خواهد رسید.اين كار از فيلمنامه مسعود جعفرى جوزانى بهره مى برد و جوزانى آن را به عنوان تنها تجربه تلويزيونى اش كارگردانى مى كند.درچشم باد وقايع سياسى، اجتماعى ۳ دوره از تاريخ ايران را روايت مى كند، بخش اول داستان در سال هاى ۱۳۰۰ ،بخش دوم در سال ۱۳۲۰ و بخش سوم در سال ۱۳۶۰ مى گذرد.
دوره اول به پايان حكومت قاجار و پهلوى نظر دارد و دوره دوم به قيام ميرزاكوچك خان و دوره سوم به زمان فتح خرمشهر مى پردازد. در اين دوره ها، رويدادها و لحظات تلخ و شيرين زندگى خانواده دکتر بیژن پارسا از دوره قيام ميرزا كوچك خان جنگلى تا فتح خرمشهر به تصوير كشيده مى شود. قصه از زمانى آغاز مى شود كه ميرزا كوچك خان جنگلى در گيلان اعلام جمهورى كرده و با اين اقدام دوران پر حادثه تاريخ معاصر ايران آغاز مى شود.دكتر پارسا كه استاد دانشگاه و جراح متخصص مغز است و در آمريكا زندگى مى كند، نامه اى دريافت مى كند كه در آن نوشته شده، همسرش زنده است و بر خلاف تصور او اعدام نشده، او پسرى هم دارد كه حالا در سن جوانى است...

پارسا پيروزفر،رضاشفيعي جم،محمدرضا هدايتي و ستاره صفرآوپارسا پيروزفر، سعيد راد، سعيد نيكپور، لاله اسكندرى، اكبر عبدى، كامبير ديرباز، محمدرضا هدايتى، جهانگير الماسى، سحر جعفرى جوزانى، رضا شفيعى جم، شهرام قائدى، فخرالدين صديق شريف، ستاره صفرآو (بازیگر تاجیکی)و...در این سریال به ایفای نقش پرداخته اند.در چشم باد قرار است در ۵۲ قسمت از شبکه اول پخش شود.

در آخرین روزهای فیلمبرداری این سریال در تهران سر صحنه در چشم باد حاضر شدم که حاصلش گزارشی خواندنی شد از یک روز کار این گروه، در این گزارش فصلی از فیلمنامه به همراه اطلاعات کاملی از سابقه کار اعضای گروه،مراحل مختلف تولید، تعداد لو کیشن ها،گفتگو با برخی بازیگران و...آمده است .گزارش پشت صحنه امروز در صفحه ۱۸ "ایران" چاپ شده که اصل آنرا اینجا می توانید بخوانید

+ نوشته شده در دوشنبه 30 مهر1386ساعت 10:28 توسط بهمن عبداللهي |

عكس از: ابوالفضل نسائيسه چهار روزی می شد به منزلش زنگ می زدم،خانه نبود و همسر مهربانش جواب می داد.ساعت ۳۰/۱۲که حاج یونس رستگار شد فقط چند ساعت از فراغتش می گذشت.گفت ساعت ۲ بعدازظهر تصویربرداری تمام شده،قرار مصاحبه را گذاشتیم و ۴۸ساعت بعد به دفتر روزنامه آمد.خواهش کردم با روزنامه دیگری مصاحبه نکند،پرسید مجله که اشکالی ندارد؟گفتم شما منت می گذارید.گفتگوی چند سال پیشمان را در جشنواره ایران زمین به خاطر داشت،اما من نه.

میوه ممنوعه بعد از ۳۱قسمت و ۱۱۰ روز تصویربرداری با جرح و تعدیل و اصلاح به پایان رسید و حاج یونس رستگار شد.شاید این سریال با آمدن داستانی دیگر به فراموشی سپرده شود،اما این نقش به یاد ماندنی و بازیگر توانایش استاد علي نصيريان هرگز از حافظه جمعی نخواهد رفت.به جرات می توان گفت اگر استاد به این نقش جان نمی دادیقینا سریال حسن فتحی چون پیکره ای ناقص عرضه می شد.این گفتگو را اینجا بخوانید.

 

مطالب مرتبط:

سیب حوا، داستان اصلی میوه ممنوعه که دچار تغییر شد

درخشش علی نصیریان در نقش یک دلباخته ریش سفید

  

+ نوشته شده در شنبه 28 مهر1386ساعت 9:19 توسط بهمن عبداللهي |

صحنه اي از فيلم بادبادك باز همايون ارشادي هم جهانی شد.این بازیگر ۶۰ساله ایرانی در يكي از نقش هاي اصلي فيلم بادبادك باز به كارگرداني مارك فوستربازی کرده است.بادبادک باز براساس رمانی به همین نام از خالد حسيني ساخته شده و قرار است ۲۳آذر بر پرده سينماهاي جهان برود.

این بازيگر که برای اولین بار در کاکادو (تهمینه میلانی)بازی کرده بود با فیلم طعم گیلاس (عباس كيارستمي)در سال ۷۵به شهرت رسیدو بزودی در ۱۱ فیلم همچون عشق گمشده،درخت گلابی،مزاحم،جایی دیگر ،سیمای زنی در دوردست،سفربه هیدالو،رویای خیس،پرونده هاوانا،ازدوردست و...بازی کرد.او در فیلم بادبادك باز نقش پدر امير يكي از شخصيت هاي اصلي فيلم مارك فورستر به ايفاي نقش مي پردازد. در فيلم بادبادك باز به غير از ارشادي جمعي از بازيگران افغاني چون شوان توب، سعيد تاقماوي آتوسا لينوي و خالد عبدالله در نقش امير بازي مي كنند.

بد نيست بدانيد كه مشهورترين فيلم فورستر «در جست وجوي ناكجاآباد» است .فیلم جدیداین کارگردان (بادبادک باز)در آخرين مراحل آماده سازي خود است و قرار بود آبان ماه اكران شود اما به دليل خارج كردن بازيگران كودك فيلم از افغانستان به تعويق افتاد. به نظر مي رسد اين فيلم با توجه اقبال جهاني كه اصل كتاب با آن روبه رو شد، جزو فيلم هاي پرفروش سال شود.

اما قصه فيلم چنين است: آقا توفان پدر امير افغاني مالك و ثروتمند پشتون در كودكي با علي، بچه يتيم فقير، كه فلج اطفال چهره اش را سخت زشت كرده است و هزاره است، دوست و همبازي است. آقاتوفان با شاهزاده اي ازدواج مي كند و صاحب پسري مي شود به نام امير. علي هم با دختر عموي زيبا و سربه هوايش صنوبر ازدواج مي كند كه پس از به دنيا آوردن حسن لب شكري همراه كولي ها فرار مي كند. اميرتوفان در توفان حوادث ناگواري كه در كشورش روي مي دهد به همراه امير (راوي و شخصيت اصلي رمان) از افغانستان خارج مي شود و به آمريكا مي رود، اما بين راه افغانستان - پاكستان براي نجات يك زن افغان از دست يك سرباز روس، مبارزه سختي مي كند و سرانجام پيروز مي شود. پدر امير در نهايت در غربت آمريكا در حالي كه شاهد تكه تكه شدن سرزمينش به دست هموطنان و بعدها نيروهاي طالبان است مي ميرد. 
    

+ نوشته شده در چهارشنبه 25 مهر1386ساعت 16:24 توسط بهمن عبداللهي |

علي نصيريان و هانيه توسلي بدون گريم سريال - عكس از فارسسریال به یاد ماندنی "میوه ممنوعه" امشب به پایان می رسد و دفتر حسن فتحی از روایت شیخ صنعان و دختر ترسا بسته می شود، اما آیا می دانید که - خارج از حذف و اصلاحات هر روزه که گفته می شود حدود ۳۰ درصد سریال را شامل می شود - داستان این سریال با روز اولش چقدر تفاوت کرده است؟

این سریال پیش از وارد شدن به مرحله فیلمنامه نویسی"سیب حوا" نام داشته و داستان پسر آقازاده ای بوده ای که پس از کشتن شریک تجاری اش به خارج از کشور فرار کرده و دختر مقتول که دستش از همه جا کوتاه بوده به ترفندی وارد زندگی پدر پسر فراری می شود.او که حوا نام داشته مورد توجه حاج آقای بازاری می شود و پس از به هم ریختن زندگی حاجی به خارج از کشور مهاجرت می کند.نکته جالب اینکه در این داستان فرزند حاج آقا که حالا جلال فتوحی شده اصلا حضور عینی نداشته و تنها حرف آن وجود داشته است.برخی شخصیت ها هم به فراخور تغییرات طرح اصلی داستان به فیلمنامه کنونی اضافه شده اند.

شنیده می شود این طرح ابتدا به دکتر محمد هادی کریمی فیلمنامه نویس"شکرانه" - که از شبکه ۵ پخش شد - پیشنهاد شده اما او نپذیرفته و دلیل آنرا پرداختن به دو قصه شاه لیر درفیلم سینمائی  "سیب سرخ حوا" و شیخ صنعان در "مارال" عنوان کرده است.

+ نوشته شده در یکشنبه 22 مهر1386ساعت 9:23 توسط بهمن عبداللهي |

تهمینه میلانی ،ابوالفضل جلیلی وافشین شرکت به دنبال بازیگران تازه کار برای آثار جدید خود هستند.شاید فیلمسازان دیگری هم باشند که در جستجوی بازیگران جدید باشند و ما بی خبر باشیم. موضوع پیدا کردن بازیگر نوچهره در سالهای اخیر دغدغه بسیاری از کارگردانان سینمای ایران بوده است، از داریوش مهرجویی و مجیدی گرفته تا محمد حسین لطیفی و مسعود کیمیائی ودیگران.نتیجه این جستجو هم البته چندان جالب نبوده، دلیل این مدعا هم اینکه مهرجوئی در نهایت برای "سنتوری" ناچار از انتخاب بهرام رادان شد،مجیدی مجبور به استفاده ار محمدرضا ناجی در "آواز گنجشک ها" شد، لطیفی پروژه قبلی اش را کنار گذاشت و کیمیائی هم با سرسختی بازیگرانی را وارد فیلمهایش می کند که هیچ کدام بهروز وثوقی و عرب نیا و فروتن نشده اند.

سوال اینجاست که آیا بضاعت سینمای ایران در بخش بازیگری ته کشیده یا نه،حوصله فیلمسازان کم شده است؟ شاید هم نسل جدید سرعت را فدای دقت کرده اند؟ هرچه باشد مهم نیست .موضوعی که اهمیت دارد این است که در میان فیلمهای جشنواره های همین چند ساله چند بازیگر و استعداد جوان پدید آمده و معرفی شده اند؟چهره هایی مانند ترانه علیدوستی،حمید فرخ نژاد،حبیب رضایی، مسعود رایگان،هانیه توسلی،لیلا زارع و...نکته جالب در این میان نوشته شدن تقریبا۸۰ درصد فیلمنامه های سینمایی ما برای هفت هشت ستاره سینماست، نقش هایی که در مرحله دوم غربال به بازیگران دیگر می رسد.

بسیاری از بازیگران مطرح سینمای امروز کشف کارگردانانی هستند که این روزها انرژی زیادی روی پیدا کردن و معرفی چهره های جدید نمی گذارند.آموزشگاههای بازیگری هم که در اواخر دهه هفتاد گروهی از بازیگران جوان را به سینمای ایران تزریق کردند حالا به بنگاههای پولساز برای صاحبان آنها مبدل شده اندو گرچه گاه تک جرقه هایی ازسالن های تمرین آنها دیده می شود اما کارکرد گذشته خود را از دست داده اند. در این میان گزینش بازیگران جدید از گروه های تئاتری همچنان جای خود را دارد گرچه با پیدایش حرفه من درآوردی "انتخاب بازیگر"عملا گزینش بازیگر در بخش وسیعی از سینمای ایران به مافیایی در حوزه اختیار چند نفر درآمده که با قواعد عجیب و غریبی آنرا اداره می کنند.به همه اینها استقبال تلویزیون و پرداخت دستمزد های گزاف به بازیگران را اضافه کنید.نتیجه این فرایند هم طیبعتا چیزی نیست جز آنچه می بینیم ، مسائلی مثل حضور چند بازیگر مشخص در طیف وسیعی از فیلم های هرساله، نازل شدن کیفیت بازیگری، انتخاب های غلط وشتابزدگی.با این حساب هر جا آگهی انتخاب بازیگر دیدید لطفا جدی بگیرید!

+ نوشته شده در چهارشنبه 18 مهر1386ساعت 11:20 توسط بهمن عبداللهي |

مطلبی نوشته بودم که در شکل های مختلف بازتاب خوبی داشت، از کامنت های دوستان گرفته تا سایت های اینترنتی و خبری.برخی با اسم و برخی بی نام و نشان منعکس کرده بودند.مطلب یادداشتی کوتاه درباره بازی به یاد ماندنی استاد علی نصیریان در سریال متوسط میوه ممنوعه است که با عنوان درخشش علی نصیریان در نقش یک دلباخته ریش سفید پست شده بود.

امروز به طور تصادفی این مطلب را در صفحه دوم ضمیمه نسل سوم روزنامه جام جم دیدم.مطلب یاد شده بدون کم و کاست و البته با اسم نویسنده در این ویژه نامه آمده بود.نمی خواهم بگویم که ای وای ...ایها الناس مطلب مرا با اجازه چاپ کنید یا مثلا چرا حق رایتم را ندادید، می خواهم بگویم ممنونم و سپاسگذارم .نه به خاطر منتی که دوستان جام جمی گذاشتند بلکه به خاطر حفظ امانت و امانتداری در درج نام نویسنده که این خودش در وانفسای بی توجهی به ارزشهای اخلاقی و حرفه ای به دنیا می ارزد.ممنون.

+ نوشته شده در سه شنبه 17 مهر1386ساعت 16:53 توسط بهمن عبداللهي |

هنوز یک هفته نیست که خبر بیماری واروژ کریم مسیحی کارگردان ارزشمند سینمای ایران روی خط خبرگزاری ها رفته است.امروز باخبر شدیم عباس کیارستمی کارگردان شاخص سینمای ایران هم بستری شده است.تقدیر سینمای ایران ،امروز این بوده که بیماری آنها بهانه ای باشد تا به یادشان بیفتیم و برای سلامتی شان دعا کنیم وتقدیر این دو سینماگر هم این بوده که هر دو به بهانه خونریزی معده بستری شوند!

واروژ کریم مسیحی کارگردانی است که پس از سالها دستیاری بزرگانی همچون هوشنگ حسامی ،بهمن فرمان آرا و بهرام بیضائی در سال ۶۹ دست به ساخت فیلم "پرده آخر" زد که از آثار ماندگار سینمای ایران به شمار می آید، او کارگردان سختگیر و پر وسواسی است و شاید به همین دلیل تا ماه گذشته پشت دوربین نرفته بود و ترجیح داده بود در اتاق های تاریک به تدوین اثار دیگران مشغول باشد.ماهی ها عاشق می شوند در سال ۸۳ و آخرین ملکه زمین در سال گذشته از فعالیت های او در همین زمینه است. کریم مسیحی پس از یک سال پیش تولید "تردید" را با همان حال و هوای پرده آخر جلوی دوربین برده بود و قرار بود ۸ ماه فیلمبرداری داشته باشد که به دلیل بیماری اش ۸۰ روز به عقب افتاد.مجموعه ای از بهترین بازیگران سینما در این فیلم بازی می کنند.

عباس کیارستمی هم که دیروز قرار بود در برنامه گفتگو به شیوه ویدئو کنفرانس با مهرناز سعید وفا در مجموعه فرهنگی ایران شرکت کند قبل از حضور در این نشست در هواپیما دچار ناراحتی شد و پس از انتقال به بیمارستان هم اکنون در منزلش بستری است. درباره کیارستمی چیزی را تکرار نمی کنم چون به قدر کافی در ایران و جهان شناخته شده هست و همین بس که در هر لیست او در میان ۱۰ کارگردان برتر سینمای امروز جهان قرار دارد.

در آخرین روز های ماه نیایش دستها را بالا می بریم و برای سلامتی این عزیزان دعا می کنیم.

+ نوشته شده در دوشنبه 16 مهر1386ساعت 12:36 توسط بهمن عبداللهي |

فريبا كوثري و مهدي فخيم زاده در بي صدا فرياد كنمهدى فخيم زاده كارگردان باسابقه سينما چند سالى است كه از پرده نقره اى روبرگردانده و انرژى اش صرف پرداختن به جعبه جادو شده است. اين كارگردان - بازيگر سينما ۴ سالى مى شود فيلمى نساخته و عمده فعاليتش در تلويزيون خلاصه شده است. «خواب و بيدار» و «حس سوم» از آخرين كارهاى وى بود كه مخاطبان بسيارى را به خود جذب كرد، او چند سال پيش با ساخت سريال عظيم «تنهاترين سردار» وارد فعاليت در حوزه تلويزيون شد و خيلى زود نظر موافق مديران سازمان صدا و سيما را براى ساخت سريال «ولايت عشق» جلب كرد. اين دو سريال مضامينى مذهبى داشتند كه اولى زندگى امام حسن مجتبى(ع) و دومى زندگى امام رضا(ع) را دستمايه قرار داده بود.اين كارگردان كه امروز ۶۵ سال دارد، در ادامه كارهاى پليسى - جنايى خود به سريالى ديگر پرداخته است.

«بى صدا فرياد كن» نام كار جديد فخيم زاده است، اين سريال مضمونى پليسى دارد و در ادامه آثارى همچون خواب و بيدار و حس سوم توليد شده است. وى در بخش سوم سه گانه خود به موضوع قرص هاى شادى بخش يا اكس پرداخته است، سريال اول (خواب و بيدار) او به موضوع سرقت مسلحانه و سريال دوم (حس سوم) به موادمخدر توجه نشان داده بود.
سريال «بى صدا فرياد كن» كه پيش از اين «بى صدا» نام داشت، زمستان سال گذشته و پس از چند ماه تصويربردارى به مرحله تدوين رسيد. اين سريال قرار است در ۱۴ قسمت از شبكه دوم سيما روى آنتن برود. آغاز پخش «بى صدا فرياد كن» پس از پايان ماه مبارك رمضان یعنی ۲۵ مهرماه خواهد بود.

درباره این سریال،بازیگران،داستان و ویژگی های کار مطلبی در "ایران" نوشته ام که به همراه یک سکانس ار بی صدا فریاد کن امروز در صفحه ۱۷ چاپ شده که اینجا می توانید بخوانید

گفتگوی بهمن عبداللهی با مهدی فخیم زاده درباره فیلمسریال "هم نفس"

+ نوشته شده در شنبه 14 مهر1386ساعت 11:18 توسط بهمن عبداللهي |

علی نصیریان بازیگر بزرگی است.توانائی او در ایفای نقش های پیچیده و درونگرا بر کسی پوشیده نیست.مش اسلام فیلم"گاو" وقتی پابه وادی سینما گذاشت بدل به بازیگری متفاوت شد.آقای هالو،پستچی،مهرگیاه،سرایدار،دایره میناو...بخشی از بضاعت سینما برای حضور این آکتور هنرستان هنرپیشگی بود.سینمای پس از انقلاب که ستاره سازی را برنمی تابید و قهرمان سازی را نمی شناخت رو به مو سفید کرده ها آورد،پس نصیریان محملی برای حضور پررنگ تر یافت و کمال الملک،کفشهای میرزانوروز،جاده های سرد،ناخداخورشید،شیر سنگی،دزد و نویسنده،سالهای خاکستر،روزباشکوه،بوی پیراهن یوسف،دیوانه از قفس پرید و...بازی هاي این چهره ماندگار را ماندنی کرد.نصیریان البته انتخاب ضعیف و اشتباه هم داشت،آثاری که به واسطه دوستی ویا پیش بینی های نادرست از او چهره ای معمولی و گاه تکراری ارائه می داد.

علي نصيريان و هانيه توسلياستاد نصیریان که مفتخر به نشان درجه یک هنری از دست خاتمی بود در سالهای اخیر به تلویزیون بهای زیادی داده است.نبود فیلمنامه و نقش خوب در سینما٬ شاید هم دغدغه نان او را متقاعد به حضور در حوزه ای کرده که گرچه نصیریان سرو گردنی بالاتر از اثر بوده اما برای او رهاوردی ماندنی نداشته است.بیننده تلویزیون گرچه این سالها حضور نصیریان را در آثاری مثل ملاصدرا،همسایه هاو صنوقچه مش خیرالله به وفور دیده اما خاطره بازی های درخشان وی در آثاری همچون سربداران،هزاردستان و گرگها چیزی نیست که از یاد برود.

"میوه ممنوعه" این روزها از شبکه دوم و به مناسبت ماه مبارک رمضان روی آنتن رفته است.کار حسن فتحی اثری متفاوت از سریالهای مناسبتی مشابهی است که در شبکه های مختلف پخش شده و می شود.این سریال داستانی برگرفته از شاه لیر و شیخ صنعان دارد ،کاری که بدون اغراق علی نصیریان رامی توان ستاره این سریال دانست.نصیریان در اینجا نقش حاج یونس فتوحی،بازاری متمول و پرهیزکاری را بازی می کند که در پی فرار دخترش از خانه و اختلاف با پسر رانت خوارش به کمک دختر یک ورشکسته کارخانه دار می آیدو در کشمکش یک مثلث عاشقی با حسابدار جوان کارخانه دل به "هستی" می بازد و پنجاه سال عبادت را به تاراج یک عشق زمینی می سپارد. نصیریان البته پیش از این در فیلمهای آقای هالو و مهرگیاه در نقش عاشق دلباخته ظاهر شده بود.حتی در اوج بازیگری سینمائی اش درایفای نقش دائی غفور در بوی پیراهن یوسف در قالب پیرمردی سرخورده از شرایط روزگار ظاهر شده بود،نقشی که بسیار نزدیک به حاج یونس بود.او در نزدیک ترین نقش سینمائی اش به حاج یونس فتوحی دلباخته، پیش از این " دیوانه از قفس پرید" را بازی کرده بود که معادل شیخ صنعان تلویزیونی اش به شمار می آید. اما بازی نصیریان در "میوه ممنوعه"ترکیبی از همه این چند نقش است و او با توانائی خارق العاده اش به نقش جان داده،شاید یکی از فصل های خوب قسمت شانزدهم سکانس رودررویی با هستی/بیان عشق/درگیری با فرزاد باشد که به خوبی از عهده این نقش حسی برآمد و از نگاه نافذ و معنادارش به خوبی استفاده کرد.به یاد بیاوریم بازی او را در لحظه ای که چند قسمت پیش ،روبه هستی و تسبیح به دست می گوید"من همه این کارها را به خاطر ... خدا می کنم" و در هنگام بیان كلمه خدا به هستی نگاه می کند و پس از لحظه ای سکوت انگار بخواهد بگوید به خاطر تو،لحن بیانش را تغییر می دهد.یا در لحظه گاز زدن به سیب در حیاط خانه و پس از رفتن هستی، او قدرت یک بازیگر حرفه ای را به رخ می کشد.صحنه دعوای او با خدا در قسمت شانزدهم گرچه شبیه دعوای دائی غفور با خدا (بوی پیراهن یوسف) است اما بازهم دیدنی است.

علی نصیریان بازی خوبی در میوه ممنوعه ارائه داده است.به جرات می توان سطح کیفی بازی اش را حتی بالاتر از قاضی شارح سربداران و ابوالفتح هزار دستان دانست.او چونان در افسون عشق شناور است که یادمان می رود حالا ۷۳ سال دارد.

مطالب مرتبط در همین وبلاگ:

داستانهای تلویزیون در ضیافت رمضان + ساعات پخش

 

+ نوشته شده در شنبه 7 مهر1386ساعت 15:1 توسط بهمن عبداللهي |

مريم مقدس مذهب، دين و مفاهيم الهي موضوعاتي هستند كه همواره موردتوجه هنرمندان بزرگ قرارگرفته اند، نگاهي به آثار خلق شده بويژه درحوزه هنرهاي تجسمي، ادبيات و موسيقي نشان مي دهد بزرگترين آثار آفرينشگران هنر، همواره معطوف اين موضوعات بوده است. اما درحوزه سينما كه امروز به مهمترين هنر روزگار مبدل شده است، چه؟ حقيقت آن است كه دراين حوزه ـ گرچه حداكثر قدمت آن به صدوچندسال مي رسد ـ اما آثار بسياربزرگ، باارزش و ماندگاري در كشورهاي مختلف خلق شده است، در سينماي جهان هرعلاقه مند به سينمايي مي تواند مثالهاي زيادي دراين خصوص آورد، از ورسيون هاي مختلف زندگي عيسي(ع) و مريم (س) تا ده فرمان، محمدرسول الله(ص)، آهنگ برنادت، انجيل به روايت متي و... اما در سينماي ايران توجه به مذهب، دين و مفاهيم قدسي شكل ديگري دارد و تنها نمونه هاي خاصي را مي توان از ميان چندهزار فيلم توليدشده در كشور پيداكرد. به نظرم رسید به بهانه ماه مبارک رمضان در این باره بنویسم.این مطلب نگاهي به سينماي قبل و بعد از انقلاب اسلامي درحوزه سينماي مذهبي دارد.

سينماي قبل از انقلاب و تنها يك نمونه شاخص
بنا به طبيعت سينماي قبل از انقلاب كه توجه به فيلمهاي گيشه دار، عامه پسند و به اصطلاح بساز و بفروش همه انرژي تهيه كنندگان و سينماگران را به خود مشغول كرده بود، تنها مي توان به چندنمونه فيلم متوسط اشاره كرد، چرا كه در هياهوي سينماي فيلم فارسي حتي توجه سالم به زندگي اجتماعي مردم نيز براي بسياري از علاقه مندان جدي سينما مغتنم به شمار مي آمد.
نگاهي به جدول فيلمهاي توليدشده و نمايش داده شده در سالهاي ۱۳۰۹ تا ۱۳۵۷ نشان مي دهد، اولين فيلمي كه در سينماي ايران به مسائل مذهبي توجه كرده «جدال با شيطان» ساخته حسين مدني (روزنامه نگار آن دوران) در سال ۱۳۳۲ است. اين فيلم درپس يك قصه عامه پسند، جدال انسان را با شيطان به عنوان نيروي شر به تصويرمي كشد. فيلمنامه نويس از قصه دكتر «جمشيد وحيدي» بهره برده است اما به هرحال اثري است كه درحافظه جمعي سينماي ايران جدي محسوب نمي شود. در فاصله ميان سالهاي ۱۳۳۵ الي ۱۳۴۹ تعداد معدودي فيلم (حداكثر ۶فيلم) با نگاهي به روايات معروف همچون يوسف و زليخا، طوفان نوح و آدم و حوا يا توجه به مضامين مذهبي ساخته مي شوند و تا سال ۱۳۵۷ هيچ اثري از اين نوع فيلمها دركارنامه سينماي ايران وجودندارد، مگر آنكه درمحور اصلي قصه هاي مختلف اقليتي از فيلمها نگاهي كمرنگ به اين مسائل شده باشد. درميان فيلمهاي يادشده در مقطع تاريخي ۱۳۳۵ تا ۱۳۴۹ تنها به دو فيلم قابل توجه مي توان دست يافت يعني «شب نشيني درجهنم» و «خانه خدا». «شب نشيني درجهنم» ساخته ۱۳۳۶ مرحوم ساموئل خاچيكيان قصه «حاجي جبار» مرد پولدار اما خسيسي را روايت مي كند كه به مسائل خانواده بي توجه است. او شبي خود را درجهنم مي بيند و پس از بيداري تنبيه شده و به فعاليتهاي عام المنفعه روي مي آورد. اين فيلم اگرچه با استقبال تماشاگران مواجه شد و فروش مناسبي داشت اما دكورهاي عظيم توجه منتقدان رامنحرف نكرد و از آن به عنوان فيلمي ضعيف با مؤلفه هاي عامه پسند يادكردند. اما «خانه خدا» كه اثري مستند به كارگرداني ابوالقاسم رضايي بود به مدد همكاري مرحوم جلال مقدم توانست به موفقيت هايي دست پيداكند. اين فيلم اولين مستند سينمايي ايران بود كه نمايش عمومي پيداكرد و در ۱۱سينما به روي پرده رفت. «خانه خدا» كه در استوديو ايران فيلم و شركت فيلم يك توليدشد مراسم و مناسك حج را از ابتداي ورود زائران تا پايان مراسم به تصويرمي كشيد. نمايش «خانه خدا» با استقبال سينماداران مواجه شد و آنها علاوه بر عدم نمايش آگهي هاي تجاري، سالنهاي انتظار را نيز با تصاوير مراسم حج آراستند. اين فيلم تنها اثر مستند سينماي ايران بود كه دوبله شد و در تعدادي از كشورهاي ديگر به نمايش درآمد. مستند «خانه خدا» با اشكالات ساختاري چندي مواجه بود كه درهمان زمان مطبوعات و منتقدان بدان اشاره كردند.

(برای دیدن بقیه مطلب روی واژه ادامه کلیک کنید)


ادامه مطلب
+ نوشته شده در چهارشنبه 4 مهر1386ساعت 10:36 توسط بهمن عبداللهي |